|
Panorama Kurdistan 2007
REWÞA MEDYAYA KURDÎ
27
Berfanbar (Kanûn), weþandin:22:12:21 (GDK)
 2007 di warê medyaya Kurdî de bi
qasê sala par nebe jî salekê feyîzdar bû.
Medyaya Dîtbarî-Bîhswarî ya Kurdî
•
Kanala televizyona Herêmî ya Amedê
Gun Tv, dest bi weþandina , nûçeyên bi Kurdî kir.
Televizyona herêmî di destpêkê de bernameya "Derguþa Çandê" diweþand û niha
bi zimanê kurdî nûçeyan jî pêþkêþî temaþevanan dike.
Gun Tv bi qasî 10 deqeyan nûçeyên bi kurdî dide û ji xwe mafê wê heye, ku bi
giþtî hefteyê 4 saet weþana bi zimanê kurdî bike.
•
Di medyaya dîtbarî ya Kurdî de
televîzyoneke nû Newroz TV dest bi weþana xwe ya testê kir. Di van salên
dawî medyaya Kurdî him ser înternetê him jî di qada dîtbarî-bîswarî de
pêþdikeve.Ev pêþketin dibe egera pêþketina çand,huner,mûzik,sînema,wêje û
dîplomasîya Kurdî jî.
•
Piþtî vebûna Newroz TV ya li Ewrûpayê Newroz TV ya hikumeta Kurdistanê jî
ser satalaytê dest bi weþana xwe kir.
•
Televîzyonek bi navê "Kurd Channel" ser satalaytê dest bi weþanê kir. (Kurd
CH)
•
Bi vê avahî televîzyonên Kurdî ku ser satalaytê weþan dikin (Kurdistan
TV,Zagros TV,KurdSat TV,Rojhilat TV,Tîþk TV,Komal TV,Roj TV,MMC[Qenala
Mûzîka Kurdî],Me TV,Rojava TV,Newroz TV, Newroz TV II, Vîn TV,Kurd TV) têvî Seher TV(Beþa Kurdî) gihêþte 15. Her wiha
li Kurdistana Azad jî nêzî 20 tv bi avayekî bejayî weþan dikin.
Medyaya nivîskî û înteraktîf ya Kurdî
•
Li
Amedê bi nave ”Roja Kurd” kovareka mehane ya siyasî û kulturî dest bi weþanê
kir. Kovar bi zimanê tirkî û kurdî ye. Berpirsiyarê giþtî Ahmet Kaymak e û
redaksiyona wê ji A. Halim Ipek, Ilhan Zeyrek û Ramazan Kahramaner pêk tê.
Berpirsê redaksiyona kurdî Arjen Arî ye.
•
Bi navê Demokrat kovarek nû li
Amedê dest bi weþana xwe kir. Demokrat kovareke sê mehane ye. Dê her
hejmareke wê bi babetek taybet derbiçe. Mijara vê hejmarê Ziman û
Neteweyeperwerî ye.
•
Li Kurdistana azad rojnameyeke bi navê "Rojname" dest bi
weþanê kir.
•
Li Kurdistana azad rojnameyeke bi navê "Çawder" dest bi
weþanê kir.
•
Li Bakûrê Kurdistanê,rojnameyeke bi navê "Çira" dest bi weþanê
kir.
•
Li Bakûrê Kurdistanê, tevî hemû
zext û zordariya li ser zimanê kurdî-jî hewldanên pêþdexistina ziman dewam
kir. Li Sêrtê, kovara çand û hunerê ya bi navê 'Eduba' bi zimanê Kurdî û
Tirkî dest bi weþanê kir.
•
Li Berlînê bi amadebûna hejmarek rojnamenivîs ku ji Kurdistan û welatên
Ewropa hatibûn, merasîmek bo 109emîn salvegera rojnamenivîsiya kurdî hate
sazkirin.
•
Êrîþên Tirkan yên di wan rojan de ser medyaya kurdî jî
dewam kir. Dewleta Tirk
gihêþtina bo weþanên înternetê yên Ozgur Gundem, Ajansa Nûçeyan ya Firatê,
Rojaciwan.com, Roj Tv û gelek weþanên din asteng kir.Her wiha rojnameya Ozgur Gundem û
rojnameyên ku piþtî Ozgur Gundem hatin vekirin wek DemokrasÎ û Guncel û Yeni
Gundem û Haftaya Baiþ jî
hatin girtin. Êrîþên korsanî yên ser
weþanên medyaya online a Kurî jî didomin,hin malperên Kurdî û bi zimanên din
yên Kudan jî ji aliyê hackran êrîþ hatin pêk anîn. Weþana HAWAR
DENGÛBAS jî bi qasê 3 rojan ji ber êrîþan bi mecburî hate rawestandin.
•
Wîkîpedîa ya kurdî ji 10 hezar nivîsaran derbas bû û bi vî awayî kete di
nava kategoriyeke nû de. Beþa kurdî ya Wîkîpedîa bi ketina kategoriya
zimênên mîna yên tirkî, rûsî û erebî gihiþte qonaxeke din. Wîkîpedîa ya
kurdî ku wekî ansîklopediya kurdan ya herî mezin tê qebûlkirin, hemûkes
dikare bi riya înternetê nivîsarên wê bê pere bixwîne û sûdê jê werbigire.
•
Li Bakûrê Kurdistanê,rojnameyeke bi navê "Çira" dest bi weþanê
kir.
•
2007'an de di medyaya online a Kurdî de weþanên wek
SIBEY,
PAK,
Rojbaþ Kurdistan,
ZaxoVoice,
NLSK,
Nêrîna Aktuel,
Kurdshow,
Urmiye.eu,
Kurdmedya,
Varto.net,
Kurd Îslam,
Nûkarwan
û çend malper û blog di nava weþanên nûçeyan ya online
de cihê xwe girtin.
•
Weþanên
HKMG wek
KURDISTAN-NETEW,
MÛZÎKKURD.com,
ZANISTÛTEKNOLOJÎ.com,
WÊJEÛZIMAN.com,
Sînemakurd.com,
KURDISTANTIMES,
Aborînas.com,
medyayakurdi.com,
kurdistanmalper.com,
DIROKUDEWLET,
DFK di nava 2007 'an derbasî konaxa weþana asayî bûn.Her wiha amadekariyên bo weþana me ya nû
KURD ONLINE ku porteleke giþtî yê agahî-kêf
yê di konaxa dawîn de ye.
Divê kurd jî bîr nekin ku pêþketina weþeneke Kurdî bi giþtî medyaya Kurdî ne
bihêz bûna xwedîyê wan weþanan e.Di têkoþîna serxwebûna Kurdistan û
pêþxistin-parastina þaristanîya Kurdî û pêþketina aborî de bareke mezin bi
qasê partî û rexistinan dikeve ser milê medyaya Kurdî.
Bi medyaya xwe Kurd dikarin hîn bibin,bûyeran fêm bikin,kêfxweþ bibin,xwe
bigêhînin dinyayê,rexistinên xwe beralî bikin,þerê psîkolojîk de bihêztir
bin,xwe pêþ bixînin û biarimînin û gelek tiþtên din...Pêþketina medyaya
kurdî di heman demê de bi hêz bûna her Kurdekî ye di sîstema cihanê de û
pêþketina çand,huner,wêje,ziman,dîplomasîya Kurdî ye jî.
© HAWAR DENGÛBAS 2007.
Hemû mafên nûçe û nivîsên ku
destnîþana HAWAR DENGÛBAS hatiyê danîn ser navê
Hawar Kurdistan Media
Group
ya HAWAR DENGÛBAS e.Beyî destûr naye
bikaranîn.
Binivsîne
|
Biçe Jor
Hemû Naveroka Beþa Dosye
|
